Witamina C — badanie krwi i co oznacza wynik

Witamina C, czyli kwas askorbinowy, to witamina rozpuszczalna w wodzie, której organizm sam nie wytwarza — trzeba ją dostarczać z pożywieniem, zwłaszcza ze świeżymi owocami i warzywami. Bierze udział w produkcji kolagenu (ważne dla skóry, naczyń krwionośnych, dziąseł, kości), działa jako antyoksydant i pomaga organizmowi lepiej wchłaniać żelazo z pokarmów roślinnych. Ponieważ witamina C nie jest magazynowana w organizmie w dużych ilościach, jej zapasy mogą wyczerpywać się dość szybko, jeśli dieta przez długi czas jest uboga. Badanie krwi mierzące stężenie witaminy C (kwasu askorbinowego) stosuje się rzadziej niż na przykład badania witaminy D czy B12 — najczęściej wykonuje się je przy podejrzeniu wyraźnego niedoboru żywieniowego albo szkorbutu, a nie jako rutynowe badanie profilaktyczne. Wynik zawsze warto oceniać razem z nawykami żywieniowymi, stylem życia (palenie, spożywanie alkoholu) i ogólnym stanem zdrowia, a ostateczną ocenę stawia lekarz.

• Przy podejrzeniu szkorbutu — gdy występuje stałe zmęczenie, krwawiące lub obrzęknięte dziąsła, łatwo powstające siniaki
• Gdy w diecie przez długi czas brakuje świeżych owoców i warzyw
• U osób palących lub długo spożywających duże ilości alkoholu, u których stan odżywienia budzi wątpliwości
• U kobiet w ciąży lub karmiących piersią, których dieta jest ograniczona
• Przy ocenie ogólnego stanu odżywienia razem z innymi badaniami mikroelementów i witamin

Szeroko uznanego, publicznie opublikowanego międzynarodowego zakresu normy we krwi dla witaminy C (µmol/l) nie udało się obecnie potwierdzić wiarygodnym źródłem, dlatego konkretny zakres swojego laboratorium znajdziesz na formularzu własnego wyniku — może się on różnić w zależności od metody.

Wynik podwyższony witaminy C

Podwyższona witamina C we krwi zdarza się rzadko i najczęściej wiąże się z przyjmowaniem dużych ilości suplementów, a nie z pożywieniem. Witamina C jest rozpuszczalna w wodzie, dlatego nadmiar zwykle wydalany jest z moczem. NHS wskazuje, że bardzo duże ilości suplementów mogą wywołać krótkotrwałe zaburzenia trawienia.

Podane przyczyny wyniku podwyższonego:

• Przyjmowanie dużych ilości suplementów witaminy C, na przykład w celu wzmocnienia odporności
• Łączenie suplementów witaminy C z suplementami żelaza, gdy celem jest poprawa wchłaniania żelaza
• Rzadsze przypadki, gdy organizm ma trudności z wydalaniem witamin rozpuszczalnych w wodzie

Możliwe objawy:

• Ból żołądka
• Biegunka
• Zwiększone wytwarzanie gazów

Co omówić z lekarzem:

• Omów z lekarzem lub farmaceutą ilości przyjmowanych suplementów i ich celowość
• Jeśli przyjmujesz suplementy razem z preparatami żelaza, omów to z lekarzem
• Jeśli planujesz długo przyjmować duże ilości suplementów, poradź się w sprawie kontroli funkcji nerek

Obniżona witamina C we krwi wskazuje, że z pożywieniem dostarczana jest niewystarczająca ilość kwasu askorbinowego. Według NHS długotrwały niedobór może wywołać szkorbut — stan z uczuciem zmęczenia, krwawiącymi dziąsłami i łatwo powstającymi siniakami. Najczęściej wiąże się to z długim okresem złego odżywiania.

Podane przyczyny wyniku obniżonego:

• Długotrwała dieta bez świeżych owoców i warzyw
• Palenie
• Długotrwałe uzależnienie od alkoholu lub innych substancji, zaburzające normalne odżywianie
• Złe odżywianie w czasie ciąży lub karmienia piersią

Możliwe objawy:

• Stałe zmęczenie i osłabienie
• Obrzęknięte, krwawiące dziąsła (czasami mogą wypadać zęby)
• Łatwo powstające siniaki

Co omówić z lekarzem:

• Omów nawyki żywieniowe z lekarzem lub dietetykiem
• Omów, czy potrzebny jest suplement witaminy C i w jakiej postaci
• Oceń wpływ palenia i spożywania alkoholu na stan odżywienia
• Sprawdź inne wskaźniki związane z odżywianiem, jeśli podejrzewany jest szerszy niedobór

Powiązane strony

Witamina A — badanie, aktywna witamina B12 — badanie, hs-CRP — badanie.